Alaeddin Yavaşca Kimdir?
Tam adı Mehmet Alaeddin olan sanatçı, Kilis’te 1 Mart 1926’da şair Yavaşcazade Sezai Efendi’nin torunu, Hacı Cemil Efendi ile Kınoğlu Kadri Efendi’nin kızı Enver Hanım’ın oğlu olarak dünyaya geldi.
Yavaşca, Kemaliye İlkokulunda eğitim hayatına başlayarak Kilis Ortaokulu’ndan mezun oldu. Konya Lisesi’nde başladığı lise eğitimini 1945’te İstanbul Erkek Lisesi’nde birincilikle tamamladı.
İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesinden 1951’de mezun olan sanatçı, vatani görevini Kasımpaşa Askeri Deniz Hastanesi’nde yaptı.
Alaeddin Yavaşca, Haseki Hastanesi, Kasımpaşa Askeri Deniz Hastanesi, Zeynep Kamil Doğumevi, Taksim İlk Yardım Hastanesi ve Şişli Etfal Hastanesi gibi birçok hastanede doktorluk ve yöneticilik yaptı.
Keman dersi almaya başladığında 8 yaşındaydı.
Yavaşca, Kilis’te henüz 8 yaşındayken Zihni Çelikalp’ten keman dersleri aldı.
Üniversite yıllarında Saadettin Kaynak, Münir Nureddin Selçuk, Hüseyin Sadeddin Arel, Dede Süleyman Erguner, Hakkı Süha Gezgin, Fehmi Tokay, Artaki Candan ve Salih Murat Uzdilek’in musiki bilgisinden istifade eden sanatçı, İstanbul Belediye Konservatuvarı, İleri Türk Musikisi Konservatuvarı ve İstanbul Üniversitesi Korosunda icra yeteneğini ve musiki bilgisini geliştirdi.
İstanbul Radyosunun açtığı imtihanı 1950’de kazanan usta sanatçı, zamanla Türkiye radyolarında ve TRT bünyesinde danışma, denetleme ve repertuvar kurullarında üyelik ve başkanlık görevlerini üstlendi.
Türk musikisinde devlete bağlı ilk konservatuvarın kurucuları arasında yer alan Yavaşca, Milli Eğitim Bakanlığının Türk Musikisi Araştırma, Değerlendirme ve İnceleme Kurulunda ve Devlet Planlama Teşkilatının Türk Musikisi Eğitimi Komisyonu üyeleri arasında yer aldı.
“TBMM Üstün Hizmet Ödülü”ne layık görüldü.
Alaeddin Yavaşca, emekli olana kadar İstanbul Teknik Üniversitesi Türk Musikisi Devlet Konservatuvarında Ses Eğitimi Bölüm Başkanlığı görevini sürdürdü. Birçok üniversitede fahri doktora unvanı alan usta sanatçı, 1991’de “Devlet Sanatçısı” olarak ödüllendirildi.
Çeşitli alanlarda 250’yi aşkın ödüle layık görülen Yavaşca, 2008’de müzik alanında “Cumhurbaşkanlığı Kültür ve Sanat Büyük Ödülü”, 2010’da sanat dalında “TBMM Üstün Hizmet Ödülü”nü aldı.
Ayin-i Şerif’ten çocuk şarkısına uzanan geniş bir yelpazede, 647 besteye imza atan Yavaşca, 9 bestekara ait 21 esere ara nağme yaptı. Bestelerinin birçoğu radyo repertuvarında, plak ve kasetlerde yer alan sanatçı, yaşamı boyunca yurt içi ve yurt dışında birçok konsere imza attı.
“Türk Musikisinde Kompozisyon ve Beste Biçimleri” adlı kitabı kaleme alan sanatçıyla ilgili Hasan Oral Şen ve Sinan Sipahi biyografi kitabı, Taner Çağlayan da şiir kitabı yazdı.
Usta sanatçı, 1952’de “Tahir ile Zühre” ve “Arzu ile Kamber” filmlerinin şarkılarını Müzeyyen Senar ile okudu. Sadi Işılay’ın 1956’da çektiği “Ölmüş Bir Kadının Evrak-ı Metrukesi” filminin şarkılarını seslendiren Yavaşca, 1961 yapımı “Gönülden Gönüle” filminin şarkısını yaptı ve eserde yer alan şarkıları yorumladı.
İstanbul’da 23 Aralık 2021’de hayatını kaybeden Prof. Dr. Alaeddin Yavaşca, Beşiktaş’taki Yahya Efendi Türbesi Haziresi’nde toprağa verildi.
